13 MAC, Rabu -
Persatuan Sejarah dan Persatuan BM SMKTP seramai 40 orang ahli bersama-sama 4 orang guru penasihat telah berkunjung ke pekan Sg
Lembing, melawat sambil meninjau dan menghayati tinggalan sejarah di sana.
Kami ke Muzium Sg Lembing terlebih dahulu sebelum menjejak tinggalan sejarah di bekas tapak lombong bawah tanah yang dikatakan
paling besar dan paling dalam di dunia....
Lawatan sambil
belajar ini merupakan salah satu daripada aktiviti persatuan untuk tahun
ini. Kami mengadakan lawatan ini pada hari persekolahan, iaitu hari Rabu
kerana menurut pihak pengurusan di sana, pada hari Sabtu dan Ahad terdapat ramai pengunjung dalam kalangan orang
awam dan pelancong asing. Bayaran yang dikenakan untuk seorang murid adalah sebanyak RM7.00
sahaja.
Berikut
sedikit catatan tentang sejarah latar belakang dan asal usul pekan
perlombongan yang tersohor suatu ketika dahulu.....
Nama Sungai Lembing
dipercayai berasal dari perkataan ‘lembing’ sejenis senjata yang digunakan
dalam perburuan. Kisahnya berkisar pada sekumpulan pemburu di satu kawasan
hutan yang dikatakan telah melontar sebatang lembing pada seekor kijang. Dalam
usaha kijang itu untuk menyelamatkan diri, kijang tersebut telah terjun ke
dalam sungai dan hilang bersama-sama dengan lembing yang tercucuk di badannya.
Sungai Lembing
merupakan sebuah pekan kecil yang terletak di dalam daerah Kuantan, Pahang
Darul Makmur. Sungai Lembing dikenali sebagai pekan perlombongan kerana di
sinilah wujudnya sebuah lombong bijih timah yang terdalam di dunia. Lombong
bijih timah di sini berkembang maju ketika di era pemerintahan British dahulu,
dan kini hanya tinggal sejarah yang amat unik.
 |
| dari jalan bertingkat berdekatan Shah Putra...... |
Jarak di antara Sg
Lembing dengan bandar Kuantan ialah kira-kira 42km dan mengambil masa
perjalanan selama lebih kurang 45 minit dengan menaiki kenderaan sendiri dan 1
jam dengan menaiki bas awam. Berikutan kedudukan Sg Lembing yang agak
jauh dari bandar, maka ramai yang tidak menyedari akan keunikan yang terdapat
di sini, seperti keindahan alam semulajadi dan sejarahnya yang tersendiri.
Setibanya kami di pekan Sg Lembing,
kami disambut oleh Tok Empat salah sebuah kampung di sana, Pakcik Dol.
Pemandu bas yang kami naiki, Encik Zainal pula kebetulannya penduduk asal di
situ telah banyak bercerita tentang rahsia di sebalik kegemilangan Sg Lembing
suatu ketika dahulu.....ada fakta yang tidak direkod dalam catatan sejarah.
Pekan
Sungai Lembing pernah diibaratkan El-Dorado Timur di Tanah Melayu kerana di
sini terletaknya sebuah perkampungan Inggeris yang istimewa di Lembah Sungai
Kenau. Kegiatan perlombongan telah mewujudkan sebuah bandar sejak 100 tahun
dahulu dan membuatkan pekan ini terkenal kerana lombong bijih timah bawah
tanahnya adalah yang terdalam di dunia. Kedalamannya ialah antara 1,800 hingga
2,000 kaki di dalam perut bumi.
 |
| info sejarah pada dinding terowong..... |
Walaupun
Sungai Lembing merupakan sebuah kawasan yang terpencil, namun ia bertukar
menjadi sebuah bandar yang berkembang maju hasil daripada kekayaan mineral yang
bernilai tinggi. Kegiatan perlombongan bijih timah di Sungai Lembing bermula
pada tahun 1906. Aktiviti ini dilakukan secara besar-besaran sebaik sahaja
pengurusan perlombongan diambil alih oleh sebuah Syarikat British iaitu The
Pahang Consolidated Company Limited (PCCL).
 |
| replika seorang pekerja lombong pada zaman kegemilangannya..... |
Pada zaman
kegemilangannya, Sungai Lembing dilengkapi dengan pelbagai kemudahan asas
seperti sekolah, hospital, kedai, balai polis, rumah kediaman, sistem
pengangkutan yang baik dan lain-lain lagi. Dianggarkan penduduk Sungai Lembing
ketika itu ialah berjumlah 10,000 orang penduduk.
Namun dalam meniti
zaman kegemilangan tersebut, Sungai Lembing digugat oleh beberapa peristiwa
hitam. Antaranya ialah kebakaran bangunan-bangunan kedai pada tahun 1921, kejadian
banjir besar pada 1926, penjajahan Jepun pada 1941-1945 dan ancaman komunis
pada tahun 1950-an. Segala peristiwa itu menyebabkan PCCL terpaksa
membelanjakan wang yang besar untuk membangunkan semula Bandar Sungai Lembing.
Namun demikian, tamparan paling hebat adalah kejatuhan harga timah di pasaran
dunia pada tahun 1985 yang menyebabkan PCCL mengalami kerugian dan terpaksa
menghentikan operasinya. Aktiviti-aktiviti di Bandar Sungai Lembing menjadi
perlahan dan begitu juga ekonomi hariannya.
 |
| daripada info sejarah di dalam terowong..... |
Penutupan lombong
bijih timah memberi banyak kesan negatif kepada Bandar Sungai Lembing. Ia telah
merubah wajah bandar ini yang sebelum ini riuh menjadi sunyi sepi. Bilangan
penduduk mulai berkurangan, dan ramai yang berhijrah mencari rezeki ke tempat
lain. Bandar Sungai Lembing pada saat ini menjadi seperti bandar mati kerana
suasananya begitu suram.
Kemegahan Sungai
Lembing yang dahulunya dikenali sebagai pekan termoden pada zamannya hanya
tinggal kenangan kepada bekas-bekas pelombong bijih timah di sini. Ramai yang
datang ke sini telah memberi jolokan pekan koboi kepada Sungai Lembing.
 |
| "nasi dagang istimewa turun temurun ada di sini, mee jawa pun ada...." kata pemandu bas kami..... |
Setiap penghujung
tahun iaitu di antara bulan Oktober hingga bulan Disember Sungai Lembing
sentiasa dilanda satu bencana alam yang memang dijangka akan berlaku. Hujan
yang turun dengan lebatnya telah menyebabkan kawasan rendah di Sungai Lembing
mengalami banjir. Banjir yang berlaku selalunya mencapai ketinggian setinggi 2
meter dan banjir yang terbesar pada tahun 2001 mencapai ketinggian 4 meter.
Namun banjir yang berlaku ada kalanya kecil dan kadang kala boleh membawa
malapetaka kepada penduduk Sungai Lembing.
Apabila banjir
berlaku, jalan penghubung antara pekan ini dengan bandar akan terputus. Keadaan
ini menyebabkan penduduk di sini terputus bekalan makanan yang memakan masa
selama tidak lebih dari seminggu.
 |
| Sg Lembing sentiasa dilanda banjir zaman-berzaman..... |
Selepas banjir surut,
pekan ini berada di dalam suasana yang amat kotor dan disaluti oleh lumpur yang
tebal. Namun perkara ini dianggap biasa oleh penduduk di sini kerana penduduk
di sini sudah biasa mengalami keadaan seperti ini apabila banjir melanda.
Kini Sungai Lembing
telah berubah wajah setelah Sungai Lembing diwartakan sebagai salah satu
kawasan pelancongan di negeri Pahang. Sungai Lembing juga telah diwartakan
sebagai Pekan Bersejarah. Ini kerana, kegiatan perlombongan bijih timah pada
waktu dahulu menjadikan Sungai Lembing kaya dengan sejarah perlombongan dan
ramai pengkaji-pengkaji dari luar datang ke sini untuk mendapatkan ilmu tentang
perlombongan bijih timah bawah tanah di sini.
Sebuah muzium telah
dibuka untuk mengekalkan sejarah perlombongan di sini. Dengan adanya muzium di
sini, suasana Sungai Lembing sekali lagi berubah wajah kerana ramai pengunjung
dari dalam dan luar negeri datang memeriahkan susasana di Sungai Lembing.
Keadaan ini pasti mengembalikan nostalgia bekas pelombong yang masih setia
menetap di sini.
Selaras dengan
pembukaan muzium, pihak Majlis Perbandaran Kuantan (MPK) telah meluaskan
cawangannya di Sungai Lembing untuk menambahbaikan keindahan Sungai Lembing.
Antara tempat yang dipulihkan ialah bekas tapak utama perlombongan dan Pekan
Sungai Lembing itu sendiri. Usaha ini adalah untuk memudahkan pengunjung
melawat ke tapak bersejarah itu.
Hasil daripada usaha
murni inilah telah membawa kami ke bekas tapak utama perlombongan yang suatu
ketika dahulu menjadi rebutan banyak pihak, .... Semoga dengan lawatan ini akan meningkatkan kesedaran dan rasa bangga akan tinggalan sejarah di negara kita dalam kalangan generasi muda.
Terowong
bawah tanah
Terowong bawah tanah atau 'pengkang'
dikorek secara manual tanpa menggunakan bahan letupan. Sebelum kerja melombong
dijalankan, ahli-ahli kaji bumi terlebih dulu mengkaji kedudukan longgokan
bijih timah. Kajian dilakukan secara berterusan bagi memastikan aktiviti
perlombongan akan terus beroperasi.
Terowong terdalam ialah lombong
Myah. Lombong ini terletak 700 meter ke bawah dasar bumi manakala lombong
Taibeto pula mencecah 500 meter ke dasar bumi. Jarak di antara setiap tingkat
adalah lebih kurang 30 meter. Lombong yang dibuka untuk tatapan pengunjung ialah lombong Taibeto..... kami dibahagikan kepada dua kumpulan dengan dua orang kakitangan yang bertugas memberi penerangan tentang lombong ini kepada kami
 |
| naik 'tren' untuk masuk ke dalam terowong sebelum memulakan perjalanan kami..... |
|
|
|
 |
info sejarah yang terdapat di dalam terowong lombong bawah tanah ini.....
|
 |
| tekun mendengar...... |
 |
| info sejarah.... syaf Myah....... |
 |
| terus menjejak tinggalan sejarah...... |
 |
kisah yang terjadi, misteri yang tersembunyi......
|
 |
| jalan ke syaf Myah ditutup.... kedalamannya mencecah 700m ke bawah tanah.... |
 |
| ingin mencuba...... |
|
 |
| semoga lawatan ini memberi manfaat kepada mereka..... |
Di sepanjang jalan menjejak sejarah di dalam terowong, minda melayang ke era awal kurun ke-20..... banyaknya hasil bumi kita 'dirompak' dan dibawa pergi jauh ke negara mereka.....
 |
| menyusuri jalan pulang setelah selesai jejak sejarah buat kali ini..... |
 |
| mereka pulang bersama rentetan kisah yang kini tersimpan dalam lipatan sejarah.... |
 |
| tanda kenangan menjejak sejarah di pekan koboi..... |
 |
| tanda kenangan...... |
..... secebis kisah tanah pusaka bonda tercinta yang kaya-raya, tetapi hasilnya dibawa pergi.....semuanya kini menjadi sejarah.....
